Ögeler etikete göre görüntüleniyor: Karakalem Siparişleri

Bundan önceki etkinliklerde modelden kısa sürede çizdiğiniz kroki ve eskiz çizimlerinizi inceleyiniz. Bu figürlerden yola çıkarak aşağıdaki yönergelere göre imgesel desen çizimleri yapınız.
1. Çizdiğiniz kroki ve eskizlerdeki figürleri kullanarak kapalı kompozisyon kurgusuna sahip desen çiziniz. Çizimlerinizde perspektif kurallarına, figür-nesne-mekân ilişkisinin kurulmasına, oranlara dikkat ediniz. Kompozisyonda ritmin, dengenin, hareketin, birliğin ve ilgi merkezinin oluşmasını sağlamaya çalışınız.

Çizdiğiniz kroki ve eskizlerdeki figürleri kullanarak açık kompozisyon kurgusuna sahip desen çiziniz. Çizimlerinizde perspektif kurallarına, figür-nesne-mekân ilişkisinin kurulmasına, oranlara dikkat ediniz. Kompozisyonda ritmin, dengenin, hareketin, birliğin ve ilgi merkezinin oluşmasını sağlamaya çalışınız.

Çizimlerinizde az sayıda fi gür kullanınız. Figürlerin birbirleriyle ilişki kurmalarına dikkat ederek birbirlerinin önünde ve arkasında olacak şekilde kompozisyon kurgusu oluşturunuz.

İmgesel desen, model kullanılmadan varlıklar üzerinde önceden yapılan gözlemler ve incelemeler sonucunda akılda kalan bilgilerle gerçekleştirilen desen türüdür.
Desen çalışmalarında kompozisyonu kurgularken bunun açık ya da kapalı kompozisyon türüne sahip olması deseni çizen kişinin özgünlüğü ve yaratı cılığıyla ilgidir. Bazen seçilen konu, bazen ışığın türü ya da şiddeti, bazen kompozisyonda kullanılacak varlıkların sayısı kompozisyon çeşidini belirler. Kurgulanacak kompozisyon ister açık ister kapalı kompozisyon çeşidine sahip olsun ritim, hareket ve dengeye sahip bir bütünlüğün oluşturulması amacını değiştirmez.

Bundan dolayı desen çalışmalarında çizime başlamadan önce kompozisyonda yer alacak varlıkların nerelerde, hangi konumda, hangi büyüklükte yer alacağı belirlenmelidir. Işığın türü, şiddeti ve yönü de belirlenerek çizimlere başlanmalıdır. Çalışma esnasında kompozisyonun bütününe hâkim olunmaya çalışılmalı, her bir varlığın, çizginin, lekenin ve dokunun birbiriyle ilişki kurması sağlanarak bütünlük oluşturulmalıdır.

Karakalem ÜtüKarakalem

Primitif Dönem
İlkel Dönem sanatı olarak da adlandırılan bu dönem, Buzul Çağından sonra ilk yerleşim yerlerinin doğduğu sırada gözlemlenir. Primitif dönemin başlarında mağara içlerinde yapılmış olan hayvan resimleri, yerleşik düzenle birlikte açık havadaki kayaların üzerine de çizilmeye başlanmıştır. Bu resimlerde av ve savaş sahneleri, hayvan figürleri, cenaze törenleri, dinî danslar ve tarım festivalleri konu edilmiştir (Görsel 5).

Mısır Sanatı
Nil Deltası'nda 3000 yıldan fazla hüküm sürmüş olan Mısırlılar, sanatlarında oldukça katı kurallara sahiptir. Geometrik düzene bağlı olan Mısır sanatında, perspektif yoktur. Şematik düzenlemeler içindeki figürler, son derece sıkı kurallara bağlı olarak iki boyutlu tasvir edilmiştir. Baş, bacaklar ve ayaklar profilden çizilirken göz ve gövde cepheden görünür. Mısır sanatında tanrılar, dinsel törenler, ölümsüzlük ve savaş sahneleri konu edilmiştir.

Yunan Sanatı
Yunan kabilelerinin MÖ 2000'lerin başında Yunan yarımadasına yerleşmelerinden, MÖ 31'de Roma egemenliğine kadar süren dönemi kapsayan sanattır. Yunan sanatı kamusal mimari ve heykel çalışmalarında oldukça yenilikçi ve başarılıdır. Yunan resim sanatına ait örnekler, vazo resimleridir. Bu vazo resimleri, siyah ve kırmızı figürlü olarak resmedilmiştir. Figürler, ilk dönemlerde Mısır sanatının izlerini taşısa da zamanla göründüğü gibi resmedilmiştir. MÖ 500 yılında, karşıdan görünen bir ayağın resmi çizilerek resimde ilk kısaltım (rakursi) gerçekleştirilmiştir.

Roma Sanatı
Yaklaşık MÖ 100 yılından MS 400'e kadar İtalya'dan başlayarak tüm Akdeniz'e yayılan Roma sanatı, bir taraftan Etrüsklere diğer taraftan Helenistik Dönem Yunanlılarına dayanır. En çok sivil mühendislik alanında başarı gösteren Romalılar, sıva ve ahşap pano üzerine duvar resimleri ve renkli taşlarla mozaikler yapmışlardır. Mitoloji, av sahneleri ve dinin konu edildiği resimlerde perspektif ve mekâna önem verilmiştir. Resim sanatında figürler, Yunan kaynaklı olmasına rağmen kompozisyondaki düzene, Roma anlayışı egemen olmuştur. Roma sanatı, erken Hristiyan ve Bizans sanatını da etkilemiş ve bu dönemlerin sanat anlayışına kaynak olmuştur.

Karakalem TahtaKarakalem Tahta TahtaTerlik

Okulunuzun yakınında bulunan park, bahçe, sokak ya da cadde gibi açık alana çıkınız. Aşağıdaki yöner geler doğrultusunda kroki ve eskiz çalışmaları yapınız. 1. Çevrenizdeki nesneleri ve fi gürleri gözlemleyiniz. Bir bakaç yardımıyla kapalı kompozisyona uygun bir yer belirleyiniz. İzlenimlerinizi kroki ve eskiz çizimleriyle kâğıt yüzeyine aktarınız.

Çizimlerinizde oranlara, perspektife, dengeye ve ışığın yönüne dikkat ediniz. Çalışmalarınızda akıcı ve dinamik çizgiler kullanınız. Çizgilerin hareket ve yönünü, lekelerin dağılımını, zıtlıkları ve tekrarları kompozisyonda ilgi merkezini oluşturacak biçimde kullanınız.

Çevrenizdeki nesneleri ve fi gürleri gözlemleyiniz. Bir bakaç yardımıyla açık kompozisyona uygun bir yer belirleyiniz. İzlenimlerinizi kroki ve eskiz çizimleriyle kâğıt yüzeyine aktarınız. Çizimlerinizde oranlara, perspektife, dengeye ve ışığın yönüne dikkat ediniz.

Çalışmalarınızda akıcı ve dinamik çizgiler kullanınız. Çizgilerin hareket ve yönünü, lekelerin dağılımını, zıtlıkları ve tekrarları kompozisyonda ilgi merkezini oluşturacak biçimde kullanınız.

Karakalem Tonlama Metomorfoz Tonlama Tonlama Tonlama

Bir araya gelen parçaların oluşturduğu bütün görülmektedir. Kompozisyonda bulunan her parça, kendi içinde ölçülendirilerek bağlı olduğu diğer parçalarla bütünleştirilmiştir. Parçaların yüzey üzerindeki dağılımı, aralarındaki boşluklar ve oluşturdukları açılar, zeminin eğimini ortaya çıkarmaktadır. Resim çalışmalarında bu etki, varlıkların kendi içlerinde ve birbirleriyle olan açıların doğru tespit edilmesiyle sağlanabilir.

Parçalar üzerinde uygulanmış koyu ve açık leke değerleri; yapıların biçimsel özelliklerini, hacimlerini ve birbirleriyle mesafelerini belirleyecek şekildedir. Varlıkların büyük-küçük, dikey-yatay ve uzak-yakın oranlarının doğru tespit edilmesi, parça-bütün ilişkisini güçlendirir.

Oranların tespitinde kullanılan yöntem ne olursa olsun dikey, yatay ve çapraz çizgiler kullanılarak her parçanın kendi içinde ve çevresindeki parçalarla oranları tespit edilir. Açıların ve oranların tespitinde araştırma çizgilerinin yanında mekân içindeki diğer varlıkların kenar çizgileri, dik-yatay konumları, enleri, boyları ve aralarındaki boşluklar da kullanılarak gözün bu ölçülendirmeyi kendiliğinden yapabilir duruma getirilmesi amaçlanmalıdır.

Model olacak kişinin bir sandalyede oturmasını sağlayınız. Modelin etrafında imgesel bir düzenleme ve mekân kurgulayınız. Modele, bu kurguya uygun bir hareket kazandırınız. Çiziminizi yapmadan önce düzenlemeye ekleyeceğiniz nesneleri ve oluşturacağınız mekânı, kompozisyon ilkelerine uygun olarak kafanızda kurgulayınız. İzlenimlerinizi kâğıda aktarınız.

Modele bakış açınıza göre belirlediğiniz ufuk çizgisine bağlı kalarak kompozisyona ekleyeceğiniz nesnelerin ve mekânın perspektifini gösteriniz. Model üzerindeki kısaltımları belirleyiniz. İmgesel çizimlerinizde de perspektif kurallarını hatırlayarak varlıklar üzerindeki kısaltımları doğru uygulayınız.

Modelin kendi içinde ve mekânla olan oranlarını, oluşan boşlukların biçimlerini ve kompozisyondaki ilgi merkezini oluşturmaya çalışınız. Çizimlerinizde, model ve nesnelerin ön, yan ve üst planlarını göstererek parça-bütün ilişkisini doğru oluşturmaya özen gösteriniz. Oranları araştırırken iç kontur çizgilerini, formların geometrik yapısına uygun olarak kullanınız.

Model üzerine düşen ışığın yönünü ve şiddetini tespit ederek imgesel olarak kurguladığınız nesneler ve mekânda da aynı ışık etkisini oluşturmaya çalışınız. Varlıkların hacim etkisini koyu, orta, açık değerli çizgi ve lekelerle güçlendiriniz. Kompozisyonunuzda, boşlukların dağılımı ile model-nesne ve mekân ilişkisi kurmaya özen gösteriniz. Denge ve ritmin oluşmasını sağlayınız.

Ev Eşyaları ÇizimiMetamorfozSandalye ÜtüBot Çiz

Michelangelo çalışabileceği güzel modelleri bulmak için uzun zaman harcamıştı. Büyük şaheserleri kopya kağıdıyla kopyalayarak veya bu eserlerin kopyalarını çizerek oranların zarafetini öğrendikten sonra bütün figürlerdeki gizli güzelliği fark edeceksiniz.

Bazı figürlerdeki oranlar Michelangelo ve diğer Rönesans sanatçılarının getirdiği klasik idealden oldukça kısa olabilir. Ne olursa olsun, insan figüründe göze ve hayal gücüne hitap edecek pek çok şekil kombinasyonu vardır.